Döviz Dönüşüm Desteğinde Şartlar Esnetildi: Yeni Talimat 1 Ekim'de Yürürlüğe Giriyor

Türkiye Cumhuriyet Merkez Bankası (TCMB), ihracatçı firmaların yurt dışı kaynaklı döviz gelirlerinin Türk lirasına dönüştürülmesini teşvik eden destek mekanizmasında kapsamlı değişikliklere gitti. Hazine ve Maliye Bakanı Mehmet Şimşek tarafından duyurulan ve Finansal İstikrar Komitesi kararları doğrultusunda hazırlanan yeni uygulama talimatı, 1 Ekim itibarıyla yürürlüğe girecek.

Yeni düzenlemeyle birlikte daha önce uygulanan döviz almama taahhüdü tamamen yürürlükten kaldırıldı. Destekten faydalanmak isteyen firmalar için döviz pozisyonu kriteri getirildi. Buna göre, firmanın likit döviz varlıklarının net satış hasılatına veya aktif büyüklüğüne oranının azami yüzde 10 olması şartı aranacak. Söz konusu oranın sağlandığı, yeminli mali müşavir veya serbest muhasebeci mali müşavir tarafından hazırlanan ve 15 gün geçerliliği bulunan Döviz Pozisyonu Bildirim Formu ile tevsik edilecek.

Destek kapsamında bozdurulabilecek döviz tutarına da firma katma değeriyle ilişkili bir üst sınır getirildi. Firmanın yıllık azami döviz satış limiti; Gelir İdaresi Başkanlığı verilerinden temin edilecek yıllık faaliyet kârı ile Sosyal Güvenlik Kurumuna bildirilen 12 aylık toplam iş gücü maliyetinin toplanması suretiyle hesaplanacak.

Düzenleme, doğrudan ihracat yapmayan ancak ihracata yönelik üretim ve tedarik sağlayan firmaları da kapsayacak şekilde genişletildi. Aracılı ihracat modelinde tedarikçi firmalar, kendi kotaları ve döviz pozisyon oranları çerçevesinde doğrudan destekten yararlanabilecek. Bu modelde dövizin TL karşılığı aracı ihracatçıya ödenirken, dönüşüm desteği doğrudan üretici tedarikçinin hesabına aktarılacak.

Sistemin işleyişinde görev alan aracı bankaların sorumluluk ve denetim mekanizmaları artırıldı. Bankalara, sağlanan destek tutarı üzerinden firmalardan azami yüzde 1 komisyon tahsil etme yetkisi tanındı.