Erdoğan Seul'de: Enerji ve madencilikte üç mutabakat

Cumhurbaşkanı Recep Tayyip Erdoğan, Güney Kore Devlet Başkanı Lee Jae Myung'un davetiyle gittiği Seul'de resmi törenle karşılandı. Ardından yapılan görüşmelerin ardından enerji, madencilik ve nükleer güç finansmanı alanlarında üç mutabakat zaptı imzalandı. Yemekteki konuşmasında Erdoğan iki ülkenin ortak geçmişine dikkat çekti.

Neler biliniyor

NTV'nin aktardığına göre Erdoğan ve eşi Emine Erdoğan, Cumhurbaşkanlığı Sarayı'nda Lee ve eşi tarafından karşılandı. Törende iki ülkenin milli marşları çalındı, Güney Kore Milli Tekvando Gösteri Ekibi'nin gösterisi izlendi. Heyette Dışişleri Bakanı Hakan Fidan, Enerji ve Tabii Kaynaklar Bakanı Alparslan Bayraktar ve Milli Savunma Bakanı Yaşar Güler de yer aldı.

Karşılamanın ardından iki lider basına kapalı bir baş başa görüşme yaptı. Heyetler arası görüşmenin de yapılması bekleniyordu. DHA ise resmi görüşmenin ertesi gün yapılacağını bildirdi; kaynaklar arasında görüşmenin zamanlamasında farklılık var.

Anadolu Ajansı'nın aktardığına göre üç mutabakat zaptı şöyle:

• Enerji alanında işbirliği: Bayraktar ile Kore İklim, Enerji ve Çevre Bakanı Sungwhan Kim arasında imzalandı. Temiz enerji, karbon emisyonunun azaltılması, nükleer enerji ve santral inşası, yenilenebilir enerji, hidrojen, enerji verimliliği, akıllı şebekeler ve yeni enerji teknolojileri kapsanıyor. Bu çerçevede her yıl dönüşümlü olarak Türkiye ve Güney Kore'de toplanacak bir Türkiye-Kore Enerji Dönüşümü Forumu kurulacak.

• Doğal kaynaklar ve madencilik: Bayraktar ile Kore Ticaret, Sanayi ve Kaynaklar Bakanı Jung-Kwan Kim arasında imzalandı. Nadir toprak elementleri, kritik mineraller ve mıknatıslarda madenlerin tespiti, işlenmesi, rafine edilmesi ve geri dönüştürülmesi ile ortak AR-GE projeleri hedefleniyor. Otonom madencilik, yapay zekâ entegrasyonu ve çevre dostu madencilik konularında tecrübe paylaşılacak.

• Nükleer güç finansmanı: TÜNAŞ adına Genel Müdür Necati Yamaç ile KEXIM adına Başkan ve Genel Müdür Hwang Kiyeon imzaladı. TÜNAŞ'ın yürüteceği nükleer güç santrali projeleri için potansiyel finansman çözümlerine dair bir çerçeve oluşturuluyor ve finansal modelleme konusunda bir çalışma grubu kurulacak.

Bayraktar ayrıca KEPCO ve Güney Koreli kalıcı mıknatıs üreticisi JS Link yöneticileriyle görüştü.

Arka plan

Erdoğan konuşmasında, 8 yıl aradan sonra Güney Kore'yi yeniden ziyaret ettiğini söyledi. Türkiye ile Kore'nin, Asya'nın iki ucunda uzak ama kalben yakın iki millet olduğunu belirtti. 76 yıl önce bu toprakların bağımsızlığı için bir araya gelindiğini, Kore tarafının Türkleri isimlendirmesiyle kan kardeşi olduklarını ve bin yılı aşkın süredir temas halinde bulunduklarını ifade etti.

DHA'nın haberine göre Erdoğan'ı Seongnam Hava Üssü'nde Güney Kore Ticaret Bakanı Park Jung-sung karşıladı; Türkiye'nin Seul Büyükelçisi Fatih Yıldız da karşılamada hazır bulundu. Bu ziyaret stratejik ortaklık ilişkilerinin ve bölgesel ile küresel meselelerin ele alınacağı bir çerçevede değerlendiriliyor.

Kaynaklar ne diyor

DHA, Erdoğan'ın sözlerini doğrudan aktardı. Erdoğan, Lee ile yapılan kapsamlı görüşmelerin kendisine büyük umut verdiğini söyledi ve Türkiye'deki 80 milyon kardeşleri adına Kore halkını selamladı. Anadolu Ajansı ise anlaşmaları Enerji ve Tabii Kaynaklar Bakanlığı'nın açıklamasına dayanarak aktardı. Bakan Bayraktar'ın, anlaşmaların enerji alanında ortak çalışmalar yürüteceği ve Türkiye-Kore Enerji Dönüşümü Forumu ile çalışmaların takip edileceği yönündeki açıklamaları da haberde yer aldı.

A Haber'in video haberinde Lee'nin Türkiye'nin Güney Kore halkının gözünde "kan kardeşi" olduğunu söylediği belirtildi. Ancak videonun açıklamasında Lee'nin sözlerinin ayrıntısı, tarihi ve yeri yer almıyor; bu nedenle sözlerin tam içeriği henüz doğrulanmış değil.

Ne anlama geliyor

Anlaşmalar bir mutabakat zaptı niteliğinde ve kaynaklarda yatırım tutarı ya da proje takvimi açıklanmadı. Bu nedenle somut etkisi, forum ve çalışma gruplarının nasıl işleyeceğine bağlı görünüyor. Nadir toprak elementleri ve kritik minerallerde işbirliği, teknoloji ve yüksek katma değerli üretim alanında bir adım olarak değerlendirilebilir. Nükleer güç projelerinde finansman çerçevesi ise henüz bir değerlendirme aşamasında. Bu yorumlar bir değerlendirmedir; kesin bir sonuç olarak sunulmamalıdır.

Bundan sonra ne olacak

Türkiye-Kore Enerji Dönüşümü Forumu'nun ilk toplantısının tarihi ve yeri kaynaklarda belirtilmedi. Finansal modelleme için kurulacak çalışma grubunun ne zaman çalışmaya başlayacağı da henüz belli değil.

Sıkça sorulan sorular

• Enerji forumu ne sıklıkla toplanacak? Yılda bir kez, dönüşümlü olarak Türkiye ve Güney Kore'de toplanacak. İlk toplantı tarihi henüz açıklanmadı.
• Nükleer projede finansman tutarı açıklandı mı? Hayır. Kaynaklarda bir tutar ya da finansman rakamı yer almıyor.
• Mutabakat zaptları ne anlama geliyor? Malzemede bu belgelerin bağlayıcılık derecesine ilişkin ayrıntı bulunmuyor.