İcra Yoluyla Alınan Vekalet Ücretinde Serbest Meslek Makbuzu Düzeni

İcra daireleri aracılığıyla tahsil edilen mahkeme vekalet ücretlerinde serbest meslek makbuzunun kimin adına tanzim edileceği konusu, Gelir İdaresi Başkanlığı İstanbul Vergi Dairesi Başkanlığı tarafından verilen özelge ile açıklandı. İdarece yapılan değerlendirmede, icra dairesince borçludan tahsil edilip avukata aktarılan tutarlarda makbuzun borçlu adına, bedelin müvekkil tarafından tahsil edilerek avukata aktarıldığı hallerde ise müvekkil adına düzenlenmesi gerektiği bildirildi.

İstanbul Vergi Dairesi Başkanlığı Mükellef Hizmetleri Usul Grup Müdürlüğü'nün 10.02.2016 tarihli ve 11395140-105[236-2015/VUK-1-18922]-11024 sayılı özelgesinde, vergi mahkemelerinde kazanılan davalar neticesinde icra dairesi vasıtasıyla tahsil edilen avukatlık vekalet ücretlerinin belgelendirilmesine ilişkin esaslara yer verildi. 213 sayılı Vergi Usul Kanunu'nun 227'nci maddesinde mükelleflerin muamelelerini vesikalarla tevsik etme zorunluluğu bulunduğu hatırlatıldı.

Aynı Kanun'un 236'ncı maddesi uyarınca serbest meslek erbabının mesleki faaliyetlerine ilişkin her türlü tahsilatı için iki nüsha serbest meslek makbuzu tanzim etmek ve bir nüshasını muhatabına vermekle yükümlü olduğu belirtildi. Ayrıca 375 Sıra No.lu Vergi Usul Kanunu Genel Tebliği düzenlemelerine atıfta bulunularak, icra dairesince borçludan tahsil edilen vekalet ücretlerinin avukata ödendiği anda serbest meslek makbuzunun borçlu adına kesilmesi ve bir nüshasının icra memuruna verilmesi gerektiği vurgulandı.

Özelgede, tahsilat kanalına göre makbuz muhatabının farklılaştığı ayrıntılandırıldı. İcra takibatı neticesinde borçludan doğrudan icra dairesince tahsil edilip avukata ödenen dosyalarda belge borçlu adına tanzim edilirken; mahkeme ilamına bağlı vekalet ücretini davayı kazanan müvekkilin borçludan tahsil etmesi ve akabinde vekiline intikal ettirmesi durumunda ise genel hükümler çerçevesinde makbuzun davayı kazanan müvekkil adına düzenlenmesi gerektiği kaydedildi.

Avukatın doğrudan ya da müvekkili aracılığıyla tahsil ettiği vekalet ücreti serbest meslek kazancı niteliği taşıdığından, söz konusu tutarların tahsilat anında hasılata dahil edilerek KDV hesaplanması zorunluluğu bulunuyor. Makbuzun hatalı kişi adına düzenlenmesi veya süresinde tanzim edilmemesi durumunda Vergi Usul Kanunu hükümleri uyarınca usulsüzlük cezası ve muhtemel vergi ziyaı tarhiyatı riski gündeme gelebiliyor.