İhracatçılar Döviz Dönüşüm Desteğinin En Az Yüzde 6'ya Çıkarılmasını Bekliyor

Yeni yasama yılının başlayacağı 1 Ekim tarihi öncesinde imalatçı ve ihracatçı sektörlerin gözü Türkiye Cumhuriyet Merkez Bankası (TCMB) tarafından yürütülen döviz dönüşüm desteği ve yeni teşvik paketine çevrildi. Artan enerji, işçilik ve finansman maliyetleri karşısında küresel rekabette zorlandıklarını belirten ihracatçılar, döviz dönüşüm desteğinde oran artışı ve uygulama esaslarında esneklik talep ediyor.

TCMB tarafından yürütülen firmaların yurt dışı kaynaklı dövizlerinin Türk lirasına dönüşüm desteği Ocak 2023'te yüzde 2'den yüzde 3'e yükseltilmiş, Ağustos 2024'te yüzde 2'ye çekilmiş ve son olarak Ağustos 2026'da yeniden yüzde 3'e çıkarılarak uygulama süresi 31 Ocak 2027 tarihine kadar uzatılmıştı. Ekonomi yönetiminin açıklamaları doğrultusunda ihracat dünyasında oranın yüzde 6 seviyesine çekilmesi beklenirken, sektör birlikleri desteğin yüzde 10 düzeyine çıkarılmasını istiyor.

Düzenleme kapsamında 1 Ekim itibarıyla döviz alımına ilişkin mevcut kısıtlamaların yerine firmaların net döviz pozisyonunu esas alan yeni bir modele geçilmesi hedefleniyor. Bu kapsamda sektörlerin döviz ihtiyaçları, net döviz kazandırma kapasiteleri, yarattıkları yerli katma değer ve istihdam güçleri gibi parametrelerin dikkate alınması öngörülüyor.

Tekstil, hazır giyim ve ayakkabı gibi emek yoğun sektör temsilcileri, dış ticaret fazlası veren sektörlere döviz dönüşümünde pozitif ayrımcılık yapılmasını ve oranın yüzde 10 olarak belirlenmesini savunuyor. Buna karşılık kimya ve maden ihracatçıları birlikleri sektörler arasında ayrım yapılmaksızın tüm ihracatçılara eşit oranda teşvik uygulanması gerektiğini dile getiriyor.

İhracatçı birliklerinin gündeme getirdiği diğer somut talepler arasında reeskont kredisi faizlerinin düşürülmesi, Türk Eximbank finansman imkânlarına erişimin kolaylaştırılması, İGE AŞ kefalet sisteminin etkinleştirilmesi ile işveren SGK primleri ve istihdam üzerindeki vergi yüklerinin hafifletilmesi yer alıyor.