İspanya tren kazasında 69 can kaybı: ölenler, protestolar ve soruşturma

İspanya'da çarşamba günü Madrid'in yaklaşık 130 kilometre güneyinde, Urda köyü yakınlarında gerçekleşen yüksek hızlı tren çarpışmasında 69 kişi hayatını kaybetti. The Guardian'ın AFP ajansından aktardığı habere göre kaza, ülkenin bu yıl yaşadığı ikinci büyük yüksek hızlı tren faciası; haber kuruluşu olayı Avrupa'nın bu yüzyılda yaşanan en ölümcül demiryolu kazalarından biri olarak tanımlıyor.

Neler biliniyor

Kurbanların 54'ü İspanyol vatandaşı. Ölenler arasında dört ABD vatandaşı ile Kanada, Japonya, Arjantin, Meksika, Tunus ve Çek Cumhuriyeti vatandaşları da var. Daha önce bir Fransız ve bir Portekiz vatandaşının öldüğü açıklanmıştı. Kimlik tespit çalışmalarını yürüten, polis ve adli tıp uzmanlarından oluşan yasal kurul, pazar günü yayımladığı açıklamada 10 yabancı kurbanı daha doğruladı. Kurula göre, kurbanların üçü dışındaki tüm kişilerin kimlikleri belirlendi.

Henüz kimliği belirlenemeyen üç kişi için kayıp bildirimi aktif. Bunlardan ikisi Avustralyalı, biri Japon vatandaşı. Kurul, ilgili ailelerin kimlik tespiti için İspanya'ya gelmek istediğini ve geldiklerinde işlemin yapılacağını belirtti. Guardian'a göre bazı kimlik tespitleri bireysel vücut parçaları üzerinden yapılıyor ve kurban yakınları uzun bir bekleyişle karşı karşıya.

Kaza nasıl gerçekleşti

Devlet işletmesi Renfe'ye ait bir sefer, Iryo şirketine ait ve durmakta olan bir trene arkadan çarptı. Kurulun açıklamasına göre otomatik bir güvenlik sisteminin arızalanması 63 kilometrelik hat parçasındaki tüm trenlerin durmasına neden oldu. Ancak bir kontrol merkezi, Iryo treni hâlâ durmaktayken Renfe seferinin yoluna devam etmesine izin verdi. Bu karar, kazanın nasıl oluştuğunu anlamak için soruşturmanın odağında.

Arka plan ve siyasi tartışma

Kaza, İspanya'da ocak ayında güneydeki Andalusia bölgesinde yaşanan ve 46 kişinin öldüğü kazanın ardından geldi. Olay, ülkenin demiryolu güvenliğine ilişkin soruları yeniden gündeme taşıdı. Kazanın bir ay sonrasına denk gelen 29 Kasım genel seçiminde Sosyalist Parti lideri Pedro Sanchez, olumsuz anketlere rağmen sekiz yıllık başbakanlığını uzatmak istiyor.

Türk basınına yansıyan bir video haberde, kazanın ardından sokağa çıkan göstericilerin Başbakan Sanchez ve Ulaştırma Bakanı'nın istifasını istediği aktarıldı. Bu talebe ilişkin resmî bir yanıt, malzemede yer almıyor.

Yargı süreci ve kurban yakınları

Infobae'nin aktardığına göre, soruşturmayı yürüten Orgaz Tribunal de Instancia'nın ilgili bölüm başkanı cumartesi günü bir karar verdi. Karara göre, Adif Renfe tarafından tutulan vinç şirketinden personelin enkaz kaldırma ve arama çalışmalarını kesintisiz sürdürmesi istendi. Gerekçe, enkaz içinde kalabilecek parçaların bir an önce bulunması ve hayatını kaybedenlerin ailelerine en kısa sürede teslim edilmesi. Planlanan gece çalışması, yeterli operatör bulunmadığı için yapılamadı; çalışmalar pazar sabahı yeniden başladı.

Aynı kararla, kurbanlar ve aileleri hakkında bilgi ya da görüntü elde edilmesini, yayımlanmasını ve paylaşılmasını yasaklayan bir önlem alındı. Amacın mağdurların mahremiyetini ve onurunu korumak olduğu belirtildi. Yargılama süreci gizlilik altında sürüyor.

Ne anlama geliyor

Kazanın kesin nedenleri henüz belli değil; soruşturma sürüyor. Ancak güvenlik sisteminin arızası ile kontrol merkezinin seferin devamına izin vermesi arasındaki ilişki, kamuoyunun ve uzmanların dikkatini çekiyor. Bu iki noktanın ne ölçüde sorumluluk doğurduğu, soruşturmanın sonucuna bağlı. Seçim öncesinde konunun siyasi tartışmaların merkezinde yer alması da beklenen bir gelişme olarak değerlendirilebilir. Değerlendirme niteliğindeki bu yorumlar, kesin sonuç anlamına gelmez.

Sıkça sorulan sorular

• Kazada kimler öldü? Kurbanların 54'ü İspanyol; ayrıca ABD, Kanada, Japonya, Arjantin, Meksika, Tunus, Çek Cumhuriyeti, Fransa ve Portekiz vatandaşları da hayatını kaybetti.
• Kimlik tespiti ne durumda? Kurula göre üç kişi dışındaki tüm kurbanların kimliği belirlendi; kalan üç kayıp için işlem sürüyor.
• Vinç çalışmaları ne zaman yeniden başladı? Planlanan gece çalışması yapılamadı, ancak çalışmalar pazar sabahı yeniden başladı.
• Kurbanlarla ilgili yayın yasağı var mı? Hakim, kurbanlar ve aileleri hakkında bilgi ya da görüntünün elde edilmesini, yayımlanmasını ve paylaşılmasını yasakladı.
• Genel seçim ne zaman? Seçim 29 Kasım'da yapılacak.