Konkordato Sürecindeki Alacaklarda Şüpheli Alacak Karşılığı Ayrılma Dönemi
Konkordato mühleti alan borçlulardan olan ticari alacaklar için şüpheli alacak karşılığının hangi hesap döneminde ayrılabileceği kurallara bağlandı.
Valentra Analiz
- Kimleri ilgilendiriyor?
Konkordato ilan eden şirketlerden vadesi geçmiş veya mühlet içinde muaccel olan teminatsız alacağı bulunan tüm mükellefler.
- Ne değişti?
Konkordato mühleti nedeniyle dava açılamayan alacaklarda, geçici mühlet ilanı veya vadenin dolduğu hesap dönemi itibarıyla şüpheli alacak karşılığı ayrılabilmektedir.
- İşletmeye etkisi
Batık veya tahsili geciken alacakların zamanında karşılık ayrılarak giderleştirilmesi kurumlar/gelir vergisi matrahını düşürür ve nakit akışını korur.
- Ne zaman uygulanacak?
Geçici mühletin ilan edildiği hesap dönemi veya mühlet sürecinde vadenin dolduğu hesap dönemi.
- Ne yapılmalı?
- Geçici mühlet öncesi vadesi dolmuş alacakları geçici mühletin ilan edildiği hesap döneminde karşılık hesabına alın.
- Mühlet süresi içinde vadesi dolan alacaklar için vadenin dolduğu hesap döneminde karşılık ayırın.
- Alacağın teminatlı kısmını hesaplayarak karşılık tutarından düşürün.
- Şüpheli hale geldiği dönemi geçirmeyin; sonraki yıllarda karşılık ayrılamayacağını dikkate alın.
Uygulama örneği
Örneğin konkordato geçici mühleti ilan edilen bir firmadan 100.000 TL ticari alacak bulunması ve 20.000 TL teminat olması durumunda:
- 128 Şüpheli Ticari Alacaklar — Borç 80.000 TL
- 120 Alıcılar — Alacak 80.000 TL
- 654 Karşılık Giderleri — Borç 80.000 TL
- 129 Şüpheli Ticari Alacaklar Karşılığı — Alacak 80.000 TL
Rakamlar örnek amaçlı ve varsayımsaldır; oran ve kurallar habere konu düzenlemeden alınmıştır.
Borçlu şirketlerin konkordato sürecine girmesi durumunda alacaklı mükelleflerin şüpheli alacak karşılığı ayırma yetkisi ve zamanlaması Vergi Usul Kanunu'nun 323 üncü maddesi ile Gelir İdaresi Başkanlığı'nın yayımladığı sirküler çerçevesinde netlik kazandı. Konkordato sürecinde alacaklıların borçlu aleyhine yasal takip başlatamaması veya başlamış takiplerin durması, alacağın şüpheli hale geliş tarihini doğrudan mühlet kararlarına bağlamaktadır.
İcra ve İflas Kanunu hükümleri uyarınca mahkemece verilen geçici mühlet kararı borçluya karşı takip yapılmasını engellemektedir. Bu doğrultuda, geçici mühlet kararından önce dava veya icra safhasına intikal ettirilmemiş alacaklar için geçici mühlet kararının ilan edildiği hesap dönemi itibarıyla şüpheli alacak karşılığı ayrılması mümkün kabul edilmektedir.
Vadesi geçici veya kesin mühlet sürelerine rastlayan ve henüz muaccel olmadığı için mühlet öncesinde icra takibine konu edilemeyen alacaklarda ise karşılık ayırma hakkı alacağın muaccel hale geldiği, yani vadesinin dolduğu hesap döneminde doğmaktadır. Şüpheli hale geldiği dönemde karşılık ayrılmayan alacaklar için sonraki hesap dönemlerinde karşılık ayrılamamaktadır.
Teminatlı alacaklarda karşılık uygulaması yalnızca teminatı aşan kısım için geçerlidir. Alacağın rehin, ipotek veya benzeri teminatlarla korunan kısmı için şüpheli alacak karşılığı ayrılamaz. Ayrıca konkordatonun başarıya ulaşması ve kesin mühlet verilmesi halinde önceden ayrılan karşılıklar için herhangi bir düzeltme kaydı yapılmasına gerek bulunmamaktadır.
Buna karşılık konkordato talebinin mahkemece reddedilmesi ya da mühlet kararının bütünüyle kaldırılması halinde, Vergi Usul Kanunu Sirküleri ve kanun hükümleri çerçevesinde ayrılmış bulunan şüpheli alacak karşılıklarının gerekli düzeltme işlemlerine tabi tutulması gerekmektedir.
Haberin kaynağı
Muhasebe News
Haberin tamamını Muhasebe News sitesinde okuyun →- Resmî dayanak
- 213 sayılı VUK Madde 323; VUK-112/2019-2 sayılı Vergi Usul Kanunu Sirküleri; 16.07.2019 tarihli ve 95133703-105-E.52477 sayılı özelge
- Yürürlük
- Geçici mühletin ilan edildiği hesap dönemi veya mühlet sürecinde vadenin dolduğu hesap dönemi.
- Valentra'da yayım
- 2 Ekim 2026, 14:51
Bu metin, Muhasebe News tarafından yayımlanan haberden Valentra tarafından hazırlanmış bir özettir. Haberin tamamı ve ayrıntılar için kaynağına başvurun.