Rüzgar Enerjisi Santrallerinde Ulaşım Yollarının İtfa Usulü Belirlendi
GİB özelgesine göre rüzgar tribünlerine ulaşım için inşa edilen yollar mülk arazide yüzde 12,5 amortismanla, kiralık arazide ise özel maliyet olarak itfa edilecek.
Valentra Analiz
- Kimleri ilgilendiriyor?
Rüzgar enerjisi santrali (RES) ve yenilenebilir enerji yatırımı yapan elektrik üretim şirketleri.
- Ne değişti?
Şirket mülkiyetindeki arazideki yollar %12,5 amortismana tabi tutulurken, kiralık santral sahasındaki yolların özel maliyet sayılarak kira süresince itfa edileceği netleştirildi.
- İşletmeye etkisi
Uzun vadeli (örneğin 49 yıllık) lisans sahasında inşa edilen yolun yenilenme gereksinimi halinde 8 yıllık sürenin kullanılabilmesi, gider yazma hızını ve nakit akışını olumlu etkiler.
- Ne zaman uygulanacak?
Yolun tamamlanıp aktife alındığı hesap döneminden itibaren.
- Ne yapılmalı?
- Kendi mülkünüzdeki santral arazisi yollarını 258/252 hesaplardan '251 Yeraltı ve Yerüstü Düzenleri' hesabına alıp %12,5 amortisman uygulayın.
- Kiralık veya irtifak/işletme hakkı olan sahada yapılan yolları '264 Özel Maliyetler' hesabında aktifleştirin.
- Özel maliyet tutarını kalan kira/işletme hakkı süresine bölerek eşit taksitlerle itfa edin.
- Kira süresi dolmadan tesis terk edilirse kalan bakiyeyi ilgili yıl tek seferde gider yazın.
Uygulama örneği
Örneğin şirketin 10 yıl süreliğine kiraladığı RES sahasında tribünlere ulaşım için 5.000.000 TL asfalt yol harcaması yapılmıştır.
Yolun aktifleştirilme kaydı:
- 264 Özel Maliyetler — Borç 5.000.000 TL
- 102 Bankalar — Alacak 5.000.000 TL
Yıllık itfa tutarı: 5.000.000 TL / 10 yıl = 500.000 TL
Dönem sonu itfa kaydı:
- 730 Genel Üretim Giderleri — Borç 500.000 TL
- 268 Birikmiş Amortismanlar — Alacak 500.000 TL
Rakamlar örnek amaçlı ve varsayımsaldır; oran ve kurallar habere konu düzenlemeden alınmıştır.
Gelir İdaresi Başkanlığı, yenilenebilir enerji santralleri sahasında rüzgar tribünlerine erişim sağlamak amacıyla inşa edilen bağlantı yollarının Vergi Usul Kanunu çerçevesinde amortisman ve itfa yöntemine ilişkin özelge yayımladı.
Vergi Usul Kanunu'nun 314. maddesi işletmede inşa edilen her türlü yolların amortismana tabi olduğunu hükme bağlamaktadır. İdarenin değerlendirmesine göre, elektrik üretim tesisinin ve ulaşım yollarının üzerinde bulunduğu arazinin mülkiyetinin mükellef şirkete ait olması durumunda, söz konusu beton, asfalt, parke ve şose yollar 333 Sıra No.lu VUK Genel Tebliği uyarınca 8 yıl faydalı ömür ve yüzde 12,50 oranıyla normal amortismana tabi tutulacaktır.
Arazinin kiralık olması veya işletme hakkı alınmış bir sahada bulunması halinde ise vergilendirme usulü değişmektedir. VUK'un 272 ve 327. maddeleri gereğince, kiralanan sahada tribünlere erişim için inşa edilen yollara ait harcamalar doğrudan bina veya tesis maliyetine dahil edilmeyip 'özel maliyet bedeli' olarak aktifleştirilecektir.
Özel maliyet olarak kaydedilen yol bedelleri, sözleşmede belirlenen kira veya işletme hakkı süresi boyunca eşit yüzdelerle itfa edilecektir. Ancak söz konusu yolların kira süresi dolmadan önce yenilenmesi gerekirse veya yolların faydalı ömrü kira süresinden daha kısa ise genel hükümler uygulanarak tebliğde öngörülen faydalı ömür (8 yıl) ve yüzde 12,50 oranı esas alınacaktır.
Özelgeye göre kira süresi dolmadan herhangi bir nedenle santral sahasının boşaltılması veya işletme hakkının sona ermesi durumunda, yol harcamalarından henüz itfa edilmemiş kalan özel maliyet bakiyesi, sahanın terk edildiği hesap döneminde bir defada gider olarak matrahtan düşülebilecektir.
Haberin kaynağı
Muhasebe News
Haberin tamamını Muhasebe News sitesinde okuyun →- Resmî dayanak
- 213 sayılı VUK m. 272, 313, 314, 315, 327; 333 Sıra No.lu VUK Genel Tebliği; GİB Özelgesi Sayı: 27575268-105[315-2019-358]-E.244202 (19.07.2019)
- Yürürlük
- Yolun tamamlanıp aktife alındığı hesap döneminden itibaren.
- Valentra'da yayım
- 2 Ekim 2026, 14:51
Bu metin, Muhasebe News tarafından yayımlanan haberden Valentra tarafından hazırlanmış bir özettir. Haberin tamamı ve ayrıntılar için kaynağına başvurun.