Reel sektör firmaları tasfiye fonlarında 116 milyar lira yatırım yaptı

Türkiye Cumhuriyet Merkez Bankası, blog sayfası Merkezin Güncesi'nde 'Fon Tasfiyeleri ve Reel Sektör: Firma Verileri Ne Söylüyor?' başlıklı bir analiz yayımladı. Analizi Yapısal Ekonomik Araştırmalar Genel Müdürlüğü'nde Müdür Kadir Gürci ve Genel Müdür Ünal Seven hazırladı. Analize göre 15 Eylül 2026 itibarıyla yaklaşık 3 bin reel sektör firması, tasfiye kapsamındaki fonlarda toplam 116 milyar lira yatırım yapmış durumda.

Bu tutarın 57 milyar lirası, yani yaklaşık yarısı para piyasası fonlarında; kalanı ise hisse senedi fonları ve diğer fon türlerinde yer alıyor. Firmaların sektörel dağılımında belirgin bir yoğunlaşma görülmediği belirtildi. Bu firmalar reel sektörün toplam aktiflerinin yüzde 1,2'sini, istihdamının yüzde 0,6'sını, cirosunun yüzde 0,9'unu, ihracatının yüzde 1,1'ini ve ticari kredi bakiyesinin yüzde 0,9'unu oluşturuyor.

Analiz, fon yatırımının önemini firma bazında ölçmek için her firmanın yatırım tutarını son yıl bilançosundaki dönen varlıklarına böldüğünü ve firmaları üç maruziyet grubuna ayırdığını açıklıyor. Maruziyet oranı yüzde 10 ve altındaysa düşük, yüzde 10 ile 50 arasındaysa orta, yüzde 50'nin üzerindeyse yüksek olarak tanımlanıyor. Yüksek maruziyet grubundaki firmaların istihdam ve ciro içindeki payı binde 3 düzeyinde.

Analizde, tasfiye sürecinde kısa vadeli yükümlülüklerin karşılanmasında güçlükler yaşanabileceği ve bunun işletme sermayesi ihtiyacını artırabileceği belirtiliyor. Haftalık verilere göre bu firmaların kullandığı kısa vadeli TL kredilerin toplam kısa vadeli TL kredi kullanımı içindeki payının arttığı kaydedildi. Analiz, fonlarda yatırımı bulunan firmaların krediye erişiminin sürdüğünü ifade ediyor.

Analiz ayrıca, TCMB'nin 1 Ekim 2026'da yaptığı değişikliklerin bu görünümde etkili olduğunu aktarıyor. Varlık fiyatlarındaki düşüşler, finansal koşullardaki sıkılaşma ve güvendeki zayıflamanın da harcama, yatırım ve üretim kararlarını etkileyebileceği belirtiliyor. Eşik altındaki yatırımlar da hesaba katıldığında toplam tutarın 116,2 milyar lira, firma sayısının ise 4 bin 500 olduğu ifade ediliyor.