BM'de ABD ve Rusya'nın Batı Sahra taslakları kabul edilmedi, MINURSO'nun geleceği belirsiz
Batı Sahra'daki BM barış gücü MINURSO'nun görev süresi, ABD ve Rusya'nın rakip taslaklarının Güvenlik Konseyi'nde kabul edilememesi nedeniyle belirsizleşti.
Neden önemli?
MINURSO'nun görevi sona ererse bölgedeki BM varlığı ve referandum sürecinin akıbeti değişecek. Fas'ın özerklik önerisi ile Polisario'nun bağımsızlık talebi arasındaki ayrım, konsey içindeki bölünmeyi de gösteriyor.
Birleşmiş Milletler Güvenlik Konseyi'nde, Batı Sahra'daki BM barış gücü MINURSO'nun görev süresini uzatmak için sunulan ABD ve Rusya taslakları kabul edilemedi. Konseyin 15 üyesinden 11'i destekleyen ABD taslağını Rusya veto etti. Rusya'nın ayrı sunduğu taslak ise kabul için gereken dokuz oyu sağlayamadı.
MINURSO'nun görev süresi cumartesi günü sona erecek; konseyin son dakikada bir anlaşmaya varması gerekiyor. Konseyde ayrıntılı bir anlaşma sağlanamazsa misyonun geleceği belirsiz kalacak.
ABD taslağı, misyonu bir yıl daha uzatmayı, adından "referandum" ifadesini çıkarmayı ve Fas'ın özerklik önerisini sonraki görüşmelerin tek dayanağı yapmayı öngörüyordu. Bu plana göre bölge iç işlerini kendisi yönetecek, ancak egemenlik Fas'ta kalacaktı. Konsey bu öneriyi geçen yıl da müzakere temeli olarak kabul etmişti.
ABD'nin BM Büyükelçisi Mike Waltz, New York'taki toplantıda referandumun on yıllardır tıkandığını söyledi. Rusya'nın BM Büyükelçisi Vassily Nebenzia ise Moskova'nın taslağa, bir tarafı kayırdığı için karşı çıktığını belirtti; Rusya bunun yerine mevcut misyonun bu değişiklikler olmadan yenilenmesini önerdi.
Fas Kraliyet Sarayı, MINURSO'nun yenilenmemesini memnuniyetle karşıladı ve BM personelinin ile ekipmanının bölgeden çekilmesi gerektiğini açıkladı. Polisario Cephesi'nin BM temsilcisi Sidi Omar ise ABD önerisinin Sahravi halkının kendi kaderini tayin hakkını zayıflatacağını belirterek Rusya'nın vetosunu memnuniyetle karşıladığını söyledi.
Batı Sahra, kuzeybatı Afrika'da eski bir İspanyol sömürgesi. Fas bölgeyi kendi toprağı sayarken, Cezayir destekli Polisario Cephesi burada Sahravi Cumhuriyeti adıyla bağımsız bir devlet kurulmasını istiyor. BM, MINURSO'yu 1991'de ateşkesi izlemek ve bölgenin geleceğine dair referandumu hazırlamak için kurdu; ancak kimin oy kullanabileceği konusundaki anlaşmazlık referandumun yapılmasını engelledi. Polisario, 2020'de silahlı mücadeleyi yeniden başlattığını açıkladığından beri bölgede düşük yoğunluklu çatışmalar sürüyor.
Kaynaklar: Yahoo News, Al Jazeera