Netanyahu geniş hükümete açık, Arap partileri dışarıda

İsrail'de 120 sandalyeli Knesset'e yapılan seçimin ardından hiçbir blok 61 sandalyelik çoğunluğa ulaşamadı. Başbakan Benjamin Netanyahu pazartesi günü yaptığı açıklamada geniş katılımlı bir ulusal hükümet kurmaya açık olduğunu, ancak Arap partilerine dayanan bir yönetimi reddettiğini söyledi. Muhalefet cephesinde ise hükümet kurma çabaları sürüyor ve bu çabalar Yaşar lideri Gadi Eisenkot çevresinde yoğunlaşıyor.

Neler biliniyor

Netanyahu X'teki paylaşımında, İsrail halkının Ra'am ve Ortak Liste'ye dayanan bir hükümet istemediğini belirtti. Bu partileri terörizmi desteklemekle ve İsrail'in Yahudi devlet olarak varlığını reddetmekle suçladı. Ayrıca Likud'un en büyük parti olduğunu ve Yahudi seçmenin çoğunluğunun kendisini hükümeti kurmakla görevlendirdiğini savundu. Mevcut ortaklarıyla ve terörü desteklemeyen her partiyle geniş bir hükümet kurmak istediğini ifade etti.

Sandalye dağılımında kaynaklar arasında fark var. Bir habere göre muhalefet bloku 67, mevcut koalisyon 53 sandalye aldı. Habertürk'ün video haberinde ise Netanyahu bloku 53, muhalefet bloku 48, Arap partileri 19 sandalye olarak veriliyor. Yisrael Beytenu lideri Avigdor Liberman'ın muhalefet bloğunun 48 sandalye kazanmasını beklentilerinin çok altında bulduğunu söylemesi ikinci rakamla uyumlu görünüyor. Resmî sonuçların Cumhurbaşkanı Herzog'a 4 Kasım'da ulaşacağı bildiriliyor.

Muhalefetteki durum

Liberman, partisinin Netanyahu liderliğindeki bir koalisyona katılmayacağını açıkladı. Times of Israel'in aktardığına göre Liberman, Eisenkot'u Cumhurbaşkanı Isaac Herzog'a hükümeti kurması için önereceğini ve Knesset Başkanlığı için Muhalefet Lideri Yair Lapid'i destekleyeceğini söyledi. Eski Başbakan Naftali Bennett'in B'Yachad grubunun da Eisenkot'un girişimini desteklediği bildirildi. Arap partilerinden Ahmed Tibi ise Eisenkot liderliğinde kurulacak bir koalisyon hükümetine destek vermeye hazır olduklarını açıkladı.

Netanyahu'nun şartı ve görüşme önerisi

Habertürk'ün video haberine göre, İsrail devlet televizyonu KAN'ın haberinde Netanyahu'nun Meclis Başkanı Amir Ohana'nın değiştirilmemesi şartıyla Eisenkot'la birlik hükümeti için görüşmeye hazır olduğunu ilettiği aktarılıyor. Aynı videoda muhalefet bloku ve Arap partilerinin öncelikle Meclis Başkanı'nın değiştirilmesi konusunda mutabık kaldığı da belirtiliyor. Bu iki tutum Ohana konusunda doğrudan çelişiyor; müzakerenin ilk düğümü bu nokta olabilir. Ancak bu bilgiler tek bir video kaynağına dayanıyor ve ayrıntılı doğrulama gerektiriyor.

Ne anlama geliyor

Hiçbir blokun çoğunluğa ulaşamaması hükümetin kurulmasını uzatabilir. Herzog'un hem uzlaşma sağlanmasını hem de yeni seçimin önlenmesini istediği belirtiliyor; bu, siyasi liderlerin esneklik göstermesi gerektiği anlamına geliyor. Değerlendirme olarak, Arap partilerinin koalisyonun dışında tutulması ya da içinde yer alması, hükümetin istikrarını ve Knesset'teki çoğunluğu doğrudan etkileyebilir. Yeni Knesset'in 10 Kasım'da yemin etmesi bekleniyor; bu tarihe kadar hangi yolun izleneceği henüz belli değil.

Bundan sonra ne olacak

Herzog'un 4 Kasım'da resmî seçim sonuçlarını alacağı, ardından siyasi partilerle görüşmelere başlayacağı bildiriliyor. Yeni Knesset'in 10 Kasım'da yemin edeceği belirtiliyor. Hükümetin kurulup kurulmayacağı ve bunun hangi koalisyonla gerçekleşeceği henüz belli değil.

Sıkça sorulan sorular

• Netanyahu hangi partilerle koalisyonu reddediyor? Malzemeye göre Ra'am ve Ortak Liste'ye dayanan bir hükümeti reddediyor.
• Herzog resmî sonuçları ne zaman alacak? Bildirilere göre 4 Kasım'da.
• Yeni Knesset ne zaman yemin edecek? Bildirilere göre 10 Kasım'da.
• Netanyahu Eisenkot ile görüşmeye açık mı? Malzemede, Meclis Başkanı Ohana'nın değiştirilmemesi şartıyla açık olduğu aktarılıyor.