Pentagon Verileri Açıkladı: ABD'nin İran Operasyonlarının Maliyeti 47 Milyar Doları Aştı
ABD'nin İran'a yönelik yürüttüğü askeri operasyonların bütçesi resmi tahminleri aşarak 47 milyar doların üzerine çıktı. En büyük harcama kalemini 29 milyar dolarla mühimmat oluşturdu.
Neden önemli?
ABD'nin İran operasyonunun maliyetinin resmi tahminlerin yüzde 25 üzerine çıkması, Washington'ın savunma bütçesindeki baskıyı artırıyor. Yoğun mühimmat harcaması nedeniyle Patriot stoklarının azalması ve diğer kıtalardan bölgeye silah kaydırılması, Amerikan ordusunun küresel savunma dengelerini doğrudan etkiliyor.
Amerika Birleşik Devletleri Savunma Bakanlığının güncel verilerine göre, ABD'nin İran'a yönelik sürdürdüğü askeri operasyonların toplam maliyeti 47 milyar doları geride bıraktı. Harcamaların Temmuz ayında duyurulan ilk resmi projeksiyonlara kıyasla yaklaşık yüzde 25 oranında artış gösterdiği bildirildi.
Operasyon bütçesinde kaydedilen bu yükseliş, harekatın başlangıcından bu yana yapılan tahminlerin kademeli olarak aşıldığını gösteriyor. Sürecin ekonomik ve lojistik boyutuna dair detaylar Amerikan kurumları ile uluslararası basının analizlerinde yer aldı.
Harcama kalemleri ve bütçe artışı
Açıklanan verilere göre askeri harekatın en büyük harcama kalemini mühimmat tedariki oluşturuyor. Operasyonlarda harcanan füzeler, bombalar ve diğer cephanelerin yerine yenilerinin konulması amacıyla 29 milyar doların üzerinde kaynak ayrılmış durumda. Kaybedilen ya da hasar gören askeri ekipman ve platformların yenilenmesi için ise 6 milyar doları aşkın bir maliyet öngörülüyor.
Buna karşın açıklanan toplam maliyet tablosuna önemli bir harcama kalemi henüz yansıtılmadı. İran'ın füze ve insansız hava araçlarıyla gerçekleştirdiği misillemeler sonucunda bölgedeki Amerikan askeri üslerinde meydana gelen hasarların onarım giderleri mevcut hesaplamaların dışında tutuldu.
Kuvvet komutanlıklarına göre harcama dağılımı
ABD Merkez Kuvvetler Komutanlığı (CENTCOM), operasyonlar kapsamında bölgede 50 binden fazla Amerikan askerinin görev yaptığını açıkladı. New York Times'ın operasyonel maliyetlere ilişkin hesaplamalarına göre, bölgede görev yapan ABD Hava Kuvvetleri uçaklarının operasyon maliyeti 7,6 milyar dolara ulaştı.
Amerikan Donanmasının aralarında uçak gemilerinin de bulunduğu 20'den fazla savaş gemisini bölgeye konuşlandırmasının maliyeti 1,5 milyar dolar olarak belirlenirken, Kara Kuvvetleri bünyesindeki askerlerin konuşlandırma ve intikal harcamaları 2,1 milyar dolar seviyesinde gerçekleşti.
Sürecin gelişimi ve tahminlerin seyri
Operasyonun bütçesi son aylarda düzenli olarak yukarı yönlü revize edildi. ABD Savunma Bakanı Pete Hegseth, Temmuz ayında yaptığı açıklamada operasyonel maliyet tahminini 37,5 milyar dolar olarak duyurmuştu. Ancak harekatın devam etmesi harcama temposunu hızlandırdı.
Eylül ayında ABD Kongresi'ne sunulan Pentagon raporunda toplam maliyet 43,6 milyar dolar olarak hesaplanmıştı. Bloomberg'in aktardığı bilgilere göre bu tutarın 28,1 milyar dolarlık kısmını mühimmat ikmali, 4,3 milyar dolarlık kısmını ise hasar gören ya da kaybedilen askeri teçhizat oluşturuyordu. Son verilerle birlikte toplam tutarın 47 milyar dolar sınırını aşması, maliyet artışının sürdüğünü ortaya koydu.
Küresel stoklar ve geleceğe yönelik öngörüler
Reuters'ın haberine göre, yoğun çatışmalar ve mühimmat kullanımı ABD ordusunun küresel silah envanteri üzerinde doğrudan baskı yarattı. Özellikle Patriot hava savunma füzelerinin stoklarında belirgin bir azalma kaydedildi. ABD ordusunun Orta Doğu'daki harekat kabiliyetini koruyabilmek amacıyla Asya ve Avrupa'daki askeri komutanlıklarına tahsis edilen mühimmat ve ekipmanların bir kısmını bölgeye sevk ettiği bildirildi.
ABD Kongre Bütçe Ofisi, askeri operasyonların sürmesi halinde savaşın bütçeye her ay 2 ila 3 milyar dolarlık ek harcama getirebileceğini öngörüyor. Washington'da olası yeni askeri hamleler tartışılırken, operasyonun büyümesi durumunda bütçedeki yükün daha da ağırlaşacağı değerlendiriliyor.
Sıkça sorulan sorular
- ABD'nin İran operasyonunun toplam maliyeti ne kadar oldu? Pentagon verilerine göre toplam operasyonel harcama 47 milyar doları aştı.
- En yüksek harcama hangi alanda yapıldı? En büyük kalemi 29 milyar doların üzerindeki mühimmat ikmali oluşturdu.
- Üslerdeki hasar onarım masrafları toplama dahil mi? Hayır, İran'ın füze ve İHA saldırılarında zarar gören Amerikan üslerinin onarım giderleri bu hesaba katılmadı.
- Bölgede ne kadar ABD askeri bulunuyor? CENTCOM verilerine göre bölgede 50 binden fazla Amerikan askeri görev yapıyor.
- Operasyonun aylık ek maliyet beklentisi nedir? ABD Kongre Bütçe Ofisi, savaşın devam etmesi halinde aylık 2 ila 3 milyar dolarlık ek harcama doğabileceğini hesaplıyor.
