PwC Raporu: Türk Şirketlerinin Yurt Dışı Yatırım Memnuniyeti Yüzde 73 Oldu

PwC tarafından düzenlenen 5. Dönüşen Liderlik Zirvesi kapsamında açıklanan "Türkiye'nin Küresel Rekabetçilik Seyri Araştırması" sonuçları, Türk iş dünyasının yurt dışı doğrudan yatırımlarında ve küresel rekabet göstergelerinde yaşanan dikkat çekici değişimleri ortaya koydu. Araştırma sonuçlarına göre, Türkiye'den yurt dışına gerçekleştirilen sermaye yatırımları, ülkeye gelen doğrudan yabancı yatırımların üzerine çıkarak son 15 yılda ilk kez eksi bakiye verdi. Yurt dışı pazarlarda yatırım yapan Türk şirketlerinin memnuniyet düzeyi ise yüzde 73 seviyesinde gerçekleşti.

Şirketlerin yurt dışında yatırım yapma gerekçeleri incelendiğinde, yüzde 28 ile "yeni pazarlara girmek" en temel motivasyon olarak öne çıktı. Bu gerekçeyi sırasıyla yüzde 17 ile döviz geliri elde etme gayesi, yüzde 16 ile hedef müşterilere fiziksel yakınlık, yüzde 14 ile diğer stratejik hedefler ve yüzde 13 ile üretim maliyeti, vergi ve teşvikler üzerinden rekabet avantajı sağlama amacı takip etti. Türk firmalarının önümüzdeki üç yıllık dönemde gerçekleştirmeyi planladığı yeni yatırımlarda Avrupa ilk sırada konumlanırken, ABD, Kanada, Avrasya, Orta Doğu ve Afrika bölgeleri de radar alanında bulunuyor.

Araştırma, yurt içi sanayi sektöründe kârlılık oranları ve maliyetler üzerindeki baskıyı da somut verilerle gözler önüne serdi. BIST Sınai Endeksi bünyesindeki şirketlerin brüt kâr marjının gerileyerek 2026 yılı ikinci çeyreğinde yüzde 20 barajının altına indiği belirtildi. Ayrıca sanayi sektörünün toplam yurt içi istihdamdaki payı, 2021 yılındaki yüzde 21,7 seviyesinden 2026'nın ikinci çeyreğinde yüzde 19,7'ye kadar geriledi. GSYH içerisindeki sanayi payındaki gerileme ve ihracat miktar endekslerindeki ivme kaybı, üreticilerin maruz kaldığı maliyet baskısının temel göstergeleri olarak sıralandı.

Türkiye'nin bölgesel rakipleriyle yapılan karşılaştırmalı analizde Romanya ve Polonya baz alındı. 2026 yılı verileri itibarıyla aylık brüt asgari ücret Türkiye'de 720 dolar seviyesindeyken, Romanya'da 960 dolar, Polonya'da ise 1.245 dolar oldu. IMD Dünya Rekabetçilik Endeksi sıralamasında Polonya 41'inci ve Romanya 49'uncu basamakta bulunurken, Türkiye 53'üncü sırada yer aldı. Lojistik Performans Endeksi'nde Türkiye 38'inci sırayla Romanya'nın önüne geçse de kurumsal yönetişim kategorisinde Polonya "A2", Romanya "Baa3", Türkiye ise "Ba3" risk grubunda sınıflandırıldı.

Raporda Türk ihracatçısını bekleyen küresel riskler ve yeni kurallar da mercek altına alındı. Avrupa Birliği'nin Yeşil Mutabakat çerçevesinde hayata geçirdiği Sınırda Karbon Düzenleme Mekanizması (SKDM) ve "Made in Europe" menşe düzenlemelerine uyumun, şirketlerin pazardaki kalıcılığını doğrudan tayin edeceği vurgulandı. Şirket yöneticilerinin risk algısında ilk üç sırayı enflasyon, jeopolitik gerginlikler ve makroekonomik dalgalanmalar alırken, yeşil ve dijital regülasyonlara uyum sağlayamayan işletmelerin pazar payı kaybı yaşayabileceği ifade edildi.