Tarragona mağarasında 280 Paleolitik çağ motifi

Arkeologlar, İspanya'nın Tarragona ilindeki L'Espluga de Francolí kasabasında bulunan Cova de la Font Major mağarasında 280 Paleolitik dönem motifi belirledi. Antiquity dergisinde yayımlanan çalışmaya göre bu sayı, mağarayı İber Yarımadası'nın Akdeniz kıyısındaki en büyük Paleolitik kaya sanatı topluluklarından biri yapıyor.

Mağara 1957'den itibaren turistler, mağara araştırmacıları ve define avcıları tarafından ziyaret edildi; 1993'te bir bölümü turistik amaçla açıldı. Duvarları yumuşak kumlu killerden oluşuyor. Ziyaretçiler, figürlerin Paleolitik dönemden kaldığını bilmeden duvarlara isim ve tarih yazdı; bazı figürler bu temas nedeniyle zarar gördü.

Galeri halka açık değil. Araştırma ekibi duvarlara dokunmadan, tarayıcılar ve üç boyutlu modeller kullanarak oyuntuların ayrıntılarını kayda aldı.

Tespit edilen motifler arasında çizgiler, halka biçimli izler, soyut semboller ve hayvan figürleri bulunuyor. Figürler arasında at benzeri equidler, geyik, bovid ve bir uro, yani günümüz sığırlarının atası olan tür yer alıyor. Temsillerin çoğu Üst Paleolitik döneme bağlanıyor; bazı özellikleri ise son buzul çağının sonuna doğru yaşanan Magdalenyen dönemiyle ilişkilendiriliyor.

Keşif ilk kez 2020'de duyurulmuş ve o tarihte yüzden fazla oyma bildirilmişti. Mağaranın kayıtlarında şu an 300'ün üzerinde motif geçiyor. Aradaki farkın, bilimsel çalışmanın yalnızca Paleolitik kabul edilen 280 temsili saymasından kaynaklandığı belirtiliyor; diğer kayıtlar sonraki dönemlere ait işaret ve figürleri de içerebiliyor.

Çalışmanın Iberia açısından önemine ilişkin olarak, İber Yarımadası Avrupa'nın Üst Paleolitik kaya sanatının önemli bölümünü barındırıyor; ancak bu sanatın büyük kısmı Fransa ile kuzey İspanya arasındaki Fransa-Kantabri bölgesinde yoğunlaşıyor. Araştırmacılardan Josep Maria Vergès, kuzeydoğu İber Yarımadası'nda Paleolitik kaya sanatının bugüne kadar çok az bulunduğunu ve Katalonya'da tanınan yalnızca iki Paleolitik temsil olduğunu söyledi. Ortak yazar Míriam Salas-Altès ise Pirene Dağları ile Cebelitarık arasında bilinen toplulukların yaklaşık yüzde 75'inde beş veya daha az hayvan figürü bulunduğunu, yüzde 90'ından fazlasında ise 20'yi aşmayan sayıda figür olduğunu aktardı.

Ekip, figürleri Fransa-Kantabri bölgesinin sanatıyla karşılaştırdı. Hayvan ve işaret çiziminde farklılıklar saptandığını belirten araştırmacılar, mağaranın ayrı bir Akdeniz grafik geleneğini yansıtabileceğini öne sürdü. Ekip, envanteri netleştirmek ve figürlerin yaşını belirlemek için dijital belgelemeye devam edecek.