Fransa'da protestolar dördüncü hafta: 70 bin görevli sahada

Fransa'da 7 Kasım Cumartesi, arka arkaya dördüncü hafta sonu protestoları yapıldı. Ülke genelinde 70 bin polis ve jandarma görevlendirildi; asıl gerginlik noktası Paris oldu. Sendikalar ve öğrenci örgütleri izinli bir yürüyüş düzenlerken Sarı Yelekliler, yasaklanmış olmasına rağmen yönetim merkezlerine yakın bir toplanma hazırlığında olduklarını açıkladı.

Neler biliniyor

EFE'nin aktardığına göre güvenlik için ülke genelinde 70 bin polis ve jandarma görevlendirildi. Aynı sayı, önceki haftalarda da kullanılan güvenlik düzeni olarak anlatılıyor. İçişleri Bakanı Laurent Nuñez, risk düzeyinin önceki cumartesilere benzer olduğunu, ancak çağrı yapılan eylem sayısının daha az olduğunu söyledi. Nuñez, şiddet ve yağma olması halinde kararlılıkla karşılık verileceğini belirtti.

Paris'te sendikalar ve öğrenci örgütleri saat 14.00'ten itibaren, Cumhuriyet ve Nation meydanları arasında izinli bir yürüyüş düzenledi. Sarı Yelekliler ise Concorde Meydanı'nda toplanmak istedi; Paris Emniyet Müdürlüğü bu toplantıyı yasakladı. Hareketin koordinatörlerinden Benjamin Ball, "kitlesel sivil itaatsizlik" çağrısı yaptı.

Arka plan

Bu hafta sonu protestoları, perşembe günü sendikaların yaşam pahalılığına ve kamu hizmetlerine karşı düzenlediği ulusal çaptaki eylemin iki gün sonrasına denk geliyor. Fransız eğitim sendikaları ise 5 Kasım'daki grevlerinin ardından hükümetin sektöre yönelik taahhütlerini yetersiz bularak 10 Kasım'da ülke çapında yeni bir grev çağrısı yaptı. Sendikalar ek personel alımı, daha yüksek maaşlar ile eğitim ve araştırmaya daha fazla yatırım talep ediyor.

Öğrenci hareketleri altı haftadır sürüyor ve Parcoursup üniversite başvuru platformunun reformu bu hareketlerin sorguladığı konular arasında. Güvenlik tarafında ise 17 Ekim'de yaşanan şiddet ve yağma olayları, yetkililerin kent merkezlerinde koruma önlemlerini artırmasının ve bazı bölgelerde toplanmayı yasaklamasının nedeni olarak anlatılıyor.

Kaynaklar ne diyor

Infobae'nin EFE'den aktardığı habere göre Başbakan Sébastien Lecornu, pazartesi günü Matignon'da sendika ve işveren temsilcileriyle görüşecek. Lecornu, bir mektupla sendikaların ücret ve satın alma gücüne ilişkin taleplerini dikkate aldığını, işverenlerin kaygılarını da gözettiğini bildirdi.

CNN Türk'ün haberinde ise bazı şehir merkezlerinde gösterilerin yasaklandığı, buna rağmen Sarı Yelekliler'in Paris'in merkezinde ayrı bir miting düzenlediği aktarılıyor. Polisin silah olarak kullanılabilecek nesneleri ele geçirmek için yol, demiryolu ve istasyonlarda kontroller yaptığı, zırhlı araç, helikopter ve dron kullanıldığı belirtiliyor. Paris'te bir esnaf ise dükkânının zarar gördüğünü, bunu göstericilerin değil akşam saatlerinde başlayan olayları yapan yağmacıların yaptığını söyledi.

Ne anlama geliyor

Değerlendirmeye göre, pazartesi günkü görüşmeler hükümetin sosyal taraflarla ücret ve satın alma gücü konusunda uzlaşma arayışının göstergesi olabilir. Ancak malzemede bu görüşmelerden somut bir anlaşma çıkıp çıkmayacağı yer almıyor. Eğitim alanında ise 500 ek öğretmen kadrosu, ikinci sınıf ortaokul düzeyinde sınıf başına en fazla 28 öğrenci ve yükseköğretimde 15 bin yeni kontenjan gibi adımlar daha önce açıklanmış durumda.

Vatandaş açısından en somut etki, gösteri günlerinde ulaşımda ve kent merkezlerinde kontrol ve kapanmaların artabilmesi olarak görülüyor. Bu bir değerlendirmedir; kesin bir sonuç değildir.

Bundan sonra ne olacak

Lecornu pazartesi sabahı sendika ve işveren temsilcileriyle, öğleden sonra ise lise ve üniversite öğrencileriyle görüşecek. Görüşmenin Parcoursup reformuna ilişkin bir toplantıyla sürmesi planlanıyor. Hükümet reform önerilerini bu ay sunmayı planlıyor. Eğitim sendikalarının 10 Kasım grevinin ne ölçekte olacağı ve görüşmelerin sonucu henüz belli değil.

Sıkça sorulan sorular

• Pazartesi görüşmesi kimleri kapsıyor? Matignon'daki görüşmeye sendika ve işveren temsilcileri katılacak; öğleden sonra lise ve üniversite öğrencilerinin temsilcileriyle görüşme yapılacak. Eğitim ve yükseköğretim bakanları ile veli dernekleri, milletvekilleri ve üniversite yöneticilerinin de katılacağı belirtiliyor.
• Parcoursup'ta ne zaman değişiklik yapılacak? Açıklanan takvime göre 2027'den itibaren değişiklik yapılacak, 2028'de platformun yerine yenisi geçecek.
• Eğitim sendikalarının grevi ne zaman? Sendikalar 10 Kasım'da ülke çapında grev çağrısında bulundu.
• Şiddet olursa hükümet ne yapacak? İçişleri Bakanı Nuñez, şiddet ve yağma olması halinde kararlılıkla karşılık verileceğini söyledi.