İran savaşı petrol tankeri navlun maliyetlerini rekora taşıdı

İran savaşının etkisiyle küresel petrol ticaretinde nakliye krizi derinleşti. ABD Körfez Kıyısı'ndan Çin'e ham petrol taşıyan bir süper tankerin navlun maliyeti ekim ayı başında 80 milyon dolara kadar çıktı; bu tutar, savaş öncesindeki ortalama seviyelerin yaklaşık 10 katı olarak aktarıldı.

Bu hafta ABD'den Asya'ya petrol taşıyan bir süper tankerin nakliye maliyetinin yaklaşık 60 milyon dolar düzeyinde olduğu belirtildi. Valero Energy'nin Uluslararası Ham Petrol Tedarik ve Ticaretinden Sorumlu Başkan Yardımcısı Randy Hawkins, ABD Körfez Kıyısı'ndan Asya'ya taşıma maliyetinin varil başına 30-35 dolara ulaştığını, bu rakamın 2025'te ortalama 5 dolar olduğunu söyledi.

Asya rafinerilerinin kasım teslimatlı ABD ham petrolü siparişleri eylüle kıyasla yaklaşık yüzde 50 azalarak 25 milyon varil seviyesine geriledi. Gemi takip analistlerine göre bu düzeyin sürmesi halinde Asya'nın kasım ayında teslim alacağı ABD ham petrolü, son yedi yılın en düşük seviyesine inebilir.

Hürmüz Boğazı çevresinde gemiden gemiye petrol transferlerinin artması, büyük ham petrol tankerlerinin haftalarca beklemesine yol açıyor. Kpler verilerine göre Irak'ın Basra kentinden Umman'ın Sohar kıyılarına gidiş-dönüş seferleri ortalama 23 gün sürüyor; normal koşullarda 9-10 gün beklenirken bu süre tankerlerin diğer güzergâhlarda kullanılmasını zorlaştırıyor. Bölgedeki çok büyük ham petrol tankerleri filosu yaklaşık 80 gemiye ulaştı.

Wood Mackenzie verilerine göre Norveç'in Johan Sverdrup petrolü Brent'e kıyasla varil başına 24 dolarlık rekor primle işlem görüyor; Batı Afrika petrolünde bazı türlerde Brent'e göre 20 dolara varan iskontolar görülüyor. Kaynakta, navlun maliyetlerinin yüksek kalması halinde ABD'den Asya'ya sevkiyatlardaki zayıflığın sürmesi ve küresel petrol ticaretindeki yön değişiminin belirginleşmesi beklendiği belirtiliyor.